Handhaving wet DBA: 3 dingen waar je rekening mee moet houden bij het inhuren van zzp’ers
De handhaving wet DBA (wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties) wordt vanaf 2025 een feit. Er gaan daardoor dingen veranderen voor werkgevers die werken met ZZP’ers. In dit artikel lees je wat deze handhaving voor jou als werkgever betekent en je kunt aan de hand van de drie punten een globale inschatting maken van jouw situatie. Het gaat hierbij om de regels van de wet DBA en nog niet om de nieuwe wet VBAR.
Wat is de wet DBA?
De wet DBA is een opvolging van de wet VAR. De wet DBA is al sinds 2016 van kracht maar er is tot nu toe weinig op gehandhaafd. Het doel van de wet DBA is het aanpakken van schijnzelfstandigheid onder ZZP’ers.
Waarom nu wel handhaving wet DBA?
Het aanpakken van schijnzelfstandigheid is al iets wat lange tijd op de agenda staat van de overheid. Er zijn verschillende wetten geweest zoals de VAR die de wet DBA werd. De wet DBA werd gedoogd, door middel van een moratorium. Dit moratorium zou per wet tot en met 2024 duren. Daarna zou de nieuwe wet VBAR in werking treden en de wet DBA vervangen. Hoewel de VBAR nu vertraging heeft en pas later van kracht wordt, vervalt het moratorium op wet DBA dus wel. Dat is de reden dat er vanaf 2025 veranderingen zullen zijn, op basis van de ‘oude’ regels van de wet DBA. Ook heeft de Belastingdienst naar verluidt 80 medewerkers aangenomen die de handhaving wet DBA zullen gaan doen waardoor ze nu ook de slagkracht ervoor hebben.
Waar moet je op letten? 3 punten die van belang zijn
Door het handhaven op de wet DBA wil de Belastingdienst bereiken dat er minder schijnzelfstandigheid op de arbeidsmarkt is. Kort gezegd gaan ze letten op het werk dat volgens de wet eigenlijk gedaan zou moeten worden door medewerkers in loondienst. In deze video wordt daarbij het voorbeeld gegeven van de afwasser in een restaurant.
Er zijn drie punten waarop je een arbeidsrelatie kan toetsen om erachter te komen of het werk gedaan moet worden door een medewerker in loondienst of dat het ook gedaan kan worden door een ZZP’er. Hierin gaat het om de weging van verschillende factoren, wat ervoor zorgt dat de interpretatie soms lastig is. Elke arbeidssituatie is anders en elke werkgever moet dan ook voor zichzelf een inschatting maken van zijn eigen situatie. De volgende drie punten zijn kunnen richting geven bij het inschatten van jouw eigen situatie. Het zijn allemaal signalen die aangeven dat het om werk voor in loondienst gaat, en niet om werk voor een ZZP’er. Let op: dit is geen advies, het is bedoeld om jou als werkgever een gevoel te geven bij de richtlijnen.
1. Inbedding werkzaamheden op bedrijfsvoering.
- Wordt het werk dat een ZZP’er doet ook gedaan door medewerkers in loondienst?
- Stelt het bedrijf alle middelen (gereedschap, apparatuur, werkbus) beschikbaar aan de ZZP’er?
- Wordt er gewerkt in het kader van regels die het bedrijf stelt?
2. Ondernemerschap
- Er worden geen (risicovolle) investeringen gedaan door de ZZP’er.
- De ZZP’er koopt zelf zijn materiaal/ benodigdheden niet in.
- De ZZP’er doet geen acquisitie voor nieuwe opdrachten.
- Er is geen ruimte voor de ZZP’er om te onderhandelen over zijn tarief
3. Gezagsverhouding
- Er is een manager/leidinggevende waarnaar de ZZP’er moet luisteren.
- De ZZP’er mag zelf niet bepalen hoe hij zijn werk uitvoert.
- De ZZP’er heeft niet de volledige ruimte om het werk naar zijn hand te zetten.
- De ZZP’er is zelf verantwoordelijk voor eventuele fouten.
- Er staat iemand boven de ZZP’er die de eindverantwoordelijkheid draagt voor het gedane werk.
Welke stappen moet ik ondernemen als werkgever?
Ben jij werkgever en heb je wellicht het idee dat ZZP’ers in jouw organisatie als schijnzelfstandige zouden kunnen worden gezien? Boris Emmerig zegt daar het volgende over: het is verstandig om een inventarisatie te maken over de ZZP’ers die je in dienst hebt. Welke ZZP’ers zijn misschien wel schijnzelfstandige? Of zit je safe en heb je alleen ZZP’ers in dienst waarvan de wet zegt dat ze echt zelfstandige zijn? Met deze inventarisatie kan je vervolgens de juiste stappen nemen om wél te voldoen aan wat de wet voorschrijft. Kom je er niet uit? Schakel dan de hulp in van een expert of mail de ZZP afdeling van Flox!
Lange ZZP opdracht: hoeveel opdrachtgevers ZZP?
Handhaving wet DBA voor de ZZP’er met 1 opdrachtgever. Kan je nog voor 1 opdrachtgever werken? Hoe werkt het als je te maken hebt met een lange ZZP opdracht of een interim klus? Soms duren ZZP opdrachten langer dan een jaar. In dat geval kan je dit alsnog als ZZP’er doen. Let wel goed op dat je bewijs hebt dat het een opdracht is met een kop en een staart. Dit betekent dat het werk afgebakend is door middel van een opdrachtovereenkomst. Is het werk afgerond? Dan loopt de overeenkomst af en moet de ZZP’er een nieuwe opdrachtgever vinden.
Gaan alle ZZP’ers dan weer in loondienst door handhaving wet DBA?
Dat zal in veel gevallen niet zo zijn, omdat er heel veel ZZP’ers zijn die volgens de wet echt ZZP’er zijn. Deze vallen buiten de richtlijnen van de handhaving wet DBA. Een grove schatting van de belastingdienst stelt dat het gaat om 200.000 schijnzelfstandigen. Wel zou het zo kunnen zijn dat kwetsbare sectoren als de zorg een verhoogde uitstroom gaan zien. Welke effecten het gaat hebben, dat is op dit moment alleen speculatie.
Wet VBAR en de toekomst van de handhaving wet DBA
In de toekomst zal de wet VBAR (Verduidelijking Beoordeling Arbeidsrelaties en Rechtsvermoeden) zal zoals genoemd de wet DBA gaan vervangen. Deze wet zou in eerste instantie begin 2025 ingevoerd moeten worden. Echter is deze wet nog niet af en is hij uitgesteld. Daardoor is er nog veel onduidelijk over de precieze inhoud van deze wet. Wel zal het via deze wet waarschijnlijk verplicht worden om als ZZP’er een AOV (Arbeidsongeschiktheidsverzekering) en een pensioenregeling afgesloten te hebben. Ook zal er een minimumtarief gaan gelden om kwetsbare ZZP’ers te beschermen tegen onderbetaling.
Ben je benieuwd hoe je op een goede manier ZZP’ers in kan huren? Bel dan met Pieter Honkoop: 0644714097. Of lees door: Meer weten over de voor- en nadelen van het inhuren van ZZP’ers.
